Ru
En Bl

Муры Старога замка закладваюць таннай цэглай. Краязнаўцы б’юць трывогу

Автор: Руслан Кулевіч
Фото: Яўген Аснарэўскі, Руслан Кулевіч
Ссылка: HRODNALife
06.09.2018

Спрэчкі наконт рэканструкцыі Старога замка ў Гродне не сціхаюць. У інтэрнэце 5 верасня з’явіліся фатаздымкі, на якіх відаць, як на Старым замку будаўнікі закладваюць сучаснай цэглай абарончую сцяну часоў Вітаўта. Гродзенскія краязнаўцы лічаць гэта варварствам. Адказ спецыялістаў: усе працы ідуць згодна з праектам.

Фотаздымкі на сваёй старонцы ў фэйсбуку выклаў гродзенскі краязнаўца Яўген Аснарэўскі.

Злачынства перад горадам і ўсёй краінай

«На мой погляд рэканструкцыя Старога замка працягвае дэманстраваць абуральную антыгістарычнасць праекта Бачкова. Не так даўно была інфармацыя пра знішчэнне часткі сцен часоў Вітаўта і вось зараз гэтую ж сцяну закладваюць таннай цэглай. Такім чынам, унікальны помнік эпохі ВКЛ проста схаваюць у саркафаг, як рэактар ​​у Чарнобылі.

Такога не было нават падчас рэканструкцыі Лідскага замка, якая лічыцца выключна няўдалай. Але нават у Лідзе старажытныя сцены не дадумаліся атынкаваць, а потым пафарбаваць. А менавіта гэта, як можна зразумець, плануюць у Гродне. Не памылюся, калі скажу, што многія гродзенцы вельмі любяць гэтыя старыя камяні. А зараз нейкі мінскі летуценнік, якому падабаецца выдумляць замкі, хоча проста так забраць іх у гараджан. Лічу гэта сапраўдным злачынствам перад горадам і ўсёй краінай".

Нашчадкі ніколі не ўбачаць сцяну

Выказаўся з нагоды сцяны і гродзенскі краязнаўца Мечыслаў Супрон, які назваў сітуацыю «парнаграфіяй».

«Той бок сцяны, які прылягае да Нёмана, быў якасна адрэканструяваны і закансерваваны ў міжваенны час польскімі спецыялістамі. I ён умяшчае ў сябе арыгінальную кладку часоў Вітаўта. А зараз гэтую якасную кладку забудоўваюць у нейкі саркафаг з бетону і вельмі няякаснай цэглы. Я расцэньваю гэтыя працы як знішчэнне аўтэнтычных рэштак замка XIV ст., бо, калі іх замуруюць, то нашыя нашчадкі ніколі іх не ўбачаць».

Працэс банальнай эканоміі

Пра сцяну часоў Вітаўта выказаўся таксама адзін з галоўных абаронцаў Старога замка гісторык Мікалай Волкаў.

«Сцены Вітаўта гэта каштоўныя пабудовы: іх трэба прэзентаваць і паказваць, а ў нас хочуць усё схаваць. Сцяна Вітаўта захавалася да трох метраў, а два з іх закрываюць і ў будучыні патынкуюць пад стыль замка часоў Баторыя. Але мы нават не ведаем, ці было так насамрэч.

Гэта ўсё па-дурному. Можна было б зрабіць пластамі, як у Крэве, а ў Гродне чамусьці ідуць па варыянце стылістычнай рэстаўрацыі. Яны хочуць узнавіць, як было, а як было яны ведаюць толькі самі. На замку ў Гродне робіцца усё, што ўздумаецца. Гэты працэс можна назваць банальнай эканоміяй.

Сцены Вітаўта проста закрываюць сучаснай таннай цэглай. І ўсе на замку робяць выгляд, што гэта добра. А чаму ў Крэве усё выглядае нармальна? На двух замках працуюць звычайныя рабацягі, і ў адным месцы па-людску, а ў іншым незразумела што".

Сцяну рабілі палякі

Галоўны праектавальнік рэканструкцыі Старого замка Алег Шымбарэцкі пракаментаваў працы на абарончай сцяне.

«Усе працы на Старым замку выконваюцца згодна з праектам. Хто сказаў, што там сцяна Вітаўта? Мне ўвесь час гэтае пытанне мучыць: хто людзям такое кажа. Участак сцяны, які цяпер раскрыты, гэта так званая вендская муроўка, якую рабілі палякі. У муроўцы камень кладзецца радамі па чарзе з цэглай. Такую муроўку нашы спецыялісты не могуць выканаць у сувязі з адсутнасцю цэглы, якую трэба рабіць па індывідуальнай замове.

У сувязі з гэтым праектны інстытут і падрадная арганізацыя спрабавалі аднавіць бутавую муроўку без ужывання цэглы, але ў выніку прыйшлі да высновы, што яна з’яўляецца вельмі дрэнным спосабам рэстаўрацыі і гэта не з’яўляецца аднаўленнем і рэканструкцыяй. Тады было прынята рашэнне не выконваць далей такую ​​муроўку з бута, а пад тынкоўку выканаць цагляную з найбольш таннага матэрыялу".

Таксама Алег Шымбарэцкі адзначыў, што ў будучыні некалькі фрагментаў адкрытай сцяны будзе пакінута для экспазіцыі і гараджане змогуць яе ўбачыць.


Комментарии
Оставить комментарий
Чтобы оставить комментарий, вам необходимо авторизоваться.

Смотрите также

Статьи
«Кладка XII века — уже сенсация». Почему раскопки возле Нового замка в Гродно нужно обязательно продолжать

Стену, найденную на территории Нового замка, будут исследовать еще несколько дней. В будущем находку законсервируют и

Статьи
В Гродно восстановили ратушу и Фару Витовта — на гобелене

Гобелен под названием «Гродненской ратуша 1784», посвященный утраченным гродненским памятникам, уже можно увидеть.

Наследие
Гродненский Старый замок

Каменный замок был построен в 1398 году по приказу князя Витовта на месте прежней деревянной

Самые популярные Самые обсуждаемые